Đề kiểm tra Chương 1: Những vấn đề cơ bản về Hiến pháp và Luật Hiến pháp

Ngành Luật Hiến pháp

Khoa học Luật Hiến pháp

Môn học Luật Hiến pháp

Hiến pháp

Hai nhóm

Ba nhóm

Bốn nhóm

Năm nhóm

Nhóm 1 – các quan hệ xã hội nền tảng trong lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá...

Nhóm 2 – các quan hệ xã hội xác định quyền và nghĩa vụ cơ bản của người dân

Nhóm 3 – các quan hệ xã hội trong lĩnh vực tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước

Cả ba nhóm có quy mô tương đương nhau

Phương pháp bắt buộc – quy định cụ thể hành vi phải làm của từng chủ thể

Phương pháp xác lập nguyên tắc chung cho các chủ thể khi tham gia quan hệ

Phương pháp thoả thuận – các bên tự thỏa thuận nội dung quan hệ pháp lý

Phương pháp cấm – cấm tuyệt đối mọi hành vi vi phạm Hiến pháp

Phần lớn là quy phạm cụ thể, chi tiết, có đầy đủ ba bộ phận (giả định, quy định, chế tài)

Phần lớn là quy phạm nguyên tắc (quy phạm tuyên bố) và thường chỉ có hai bộ phận (thiếu chế tài)

Toàn bộ là quy phạm có chế tài rõ ràng, cụ thể

Quy phạm LHP không có hiệu lực pháp lý cao nhất

Nguyên tắc chủ quyền nhân dân

Nguyên tắc nhà nước pháp quyền XHCN

Nguyên tắc bình đẳng, đoàn kết giữa các dân tộc

Nguyên tắc tập trung dân chủ trong tổ chức bộ máy nhà nước

Nguồn LHP bao gồm cả tập quán pháp và án lệ

Đều là văn bản quy phạm pháp luật; Hiến pháp là nguồn chủ yếu và đặc thù; tuyệt đại đa số là văn bản có hiệu lực pháp lý cao

Nguồn LHP chủ yếu là văn bản dưới luật, có hiệu lực pháp lý thấp

Hiến pháp là nguồn duy nhất của ngành Luật Hiến pháp

Tổng thể các quy phạm pháp luật do Nhà nước ban hành

Tập hợp tri thức được hình thành qua quá trình nghiên cứu ngành Luật Hiến pháp

Môn học được giảng dạy trong các trường đại học luật

Bản Hiến pháp đang có hiệu lực của một quốc gia

Các vấn đề lý luận về ngành Luật Hiến pháp

Các chế định, quy định cụ thể qua từng giai đoạn lịch sử

Các mối quan hệ cá nhân, gia đình trong lĩnh vực hôn nhân – dân sự

Thực tiễn áp dụng, thi hành các quy định của Hiến pháp

Đạo luật do Quốc hội thông qua, quy định chi tiết các quan hệ xã hội

Hệ thống các quy phạm pháp luật có hiệu lực pháp lý cao nhất, quy định những vấn đề cơ bản nhất về chủ quyền quốc gia, chế độ chính trị, chính sách kinh tế – văn hoá – xã hội, tổ chức quyền lực nhà nước, địa vị pháp lý của con người và công dân

Văn bản pháp luật do Chính phủ ban hành để điều hành đất nước

Văn bản quy phạm pháp luật có hiệu lực pháp lý thấp nhất trong hệ thống pháp luật

Hai phần: Lời nói đầu và Nội dung cơ bản

Ba phần: Lời nói đầu; Nội dung cơ bản; Điều khoản chuyển tiếp và điều khoản cuối cùng

Bốn phần

Năm phần

Mọi Hiến pháp đều phải nằm gọn trong một văn bản duy nhất

Cấu trúc hiến pháp không phải lúc nào cũng nằm gọn trong một văn bản duy nhất (Tuyên ngôn 1789 và Hiến chương Môi trường 2004 cũng là một phần)

Pháp không có Hiến pháp thành văn

Hiến pháp Pháp 1958 không quy định về quyền con người

Anh, New Zealand, Israel

Hoa Kỳ, Pháp, Nga, Việt Nam

Anh, Hoa Kỳ, Pháp, Nga

New Zealand, Israel, Áo, Đức

Hiến pháp mềm có thủ tục sửa đổi đơn giản như đạo luật thông thường; Hiến pháp cứng có thủ tục sửa đổi đặc biệt, khó hơn

Hiến pháp mềm không có hiệu lực pháp lý

Hiến pháp cứng không có hiệu lực pháp lý cao nhất

Hiến pháp mềm chỉ tồn tại ở các quốc gia châu Á

Chủ thể đề nghị không bị giới hạn, bất kỳ ai cũng có quyền đề nghị

Chủ thể đề nghị bị giới hạn (Chủ tịch nước, UBTVQH, Chính phủ, ≥1/3 ĐBQH) và Quốc hội biểu quyết đạt ≥2/3

Chỉ cần Chính phủ đề nghị là đủ

Phải có trưng cầu dân ý trước khi đề nghị

Quá bán (trên 50%) tổng số ĐBQH tán thành

≥2/3 tổng số ĐBQH tán thành; có thể kèm trưng cầu ý dân

100% ĐBQH tán thành

Chỉ cần UBTVQH thông qua

Do Chủ tịch nước công bố

Do Chính phủ công bố

Do chính Quốc hội quyết định

Do Tòa án nhân dân tối cao công bố

Là cơ quan tư pháp chuyên trách, gồm khoảng 9–15 thẩm phán, được các nhánh quyền lực khác nhau bổ nhiệm/bầu

Là cơ quan vừa mang tính tư pháp, vừa mang tính chính trị gồm 9 thành viên không tái nhiệm

Là mô hình bảo hiến phi tập trung, mọi tòa án đều có quyền xem xét tính hợp hiến

Là mô hình mà mọi cơ quan nhà nước và toàn thể Nhân dân cùng bảo vệ Hiến pháp

9 thành viên, nhiệm kỳ 9 năm, không tái nhiệm

15 thành viên, nhiệm kỳ 6 năm, được tái nhiệm

7 thành viên, nhiệm kỳ 9 năm, được tái nhiệm

12 thành viên, nhiệm kỳ 4 năm, không tái nhiệm

Tập trung vào một Tòa án Hiến pháp chuyên trách do Quốc hội thành lập

Bảo hiến phi tập trung nhưng chưa trao cho Tòa án thẩm quyền tuyên bố một đạo luật là vi hiến; cơ chế bảo vệ Hiến pháp do luật định

Bảo hiến tập trung theo mô hình Hội đồng Hiến pháp 9 thành viên

Chỉ Quốc hội có trách nhiệm bảo vệ Hiến pháp