Đề kiểm tra Chương 2: Cấu trúc và Chức năng của Màng tế bào

Tính thấm hoàn toàn

Tính thẩm chọn lọc (selective permeability)

Tính không thấm tuyệt đối

Tính bán lỏng cố định

Triglyceride

Steroid

Phospholipid

Sáp (wax)

Cả phân tử đều ưa nước

Đầu kỵ nước quay ra ngoài, đuôi ưa nước hướng vào trong

Đầu ưa nước quay ra ngoài, đuôi kỵ nước hướng vào trong màng

Phân tử phospholipid xếp thành một lớp đơn

Mô hình sandwich

Mô hình thể khảm lỏng (fluid mosaic model)

Mô hình màng đơn vị

Mô hình lưới nội chất

Tạo thành hai lớp liên tục bao bọc lớp kép phospholipid

Phân bố rải rác trong lớp phospholipid kép, chỉ có các vùng ưa nước lộ ra ngoài

Chỉ nằm ở mặt ngoài của màng

Được xếp theo trật tự hình học chặt chẽ

Protein màng

Carbohydrate

Các phân tử lipid

Nước trong tế bào

Màng đặc hơn

Màng lỏng hơn nhiều so với màng có nhiều acid béo no

Màng cứng hơn

Không có sự khác biệt so với màng có nhiều acid béo no

Tăng tính lỏng của màng

Cản trở sự dịch chuyển của các phospholipid

Làm đông cứng màng

Không có tác dụng gì

Làm màng đặc hơn

Duy trì độ lỏng của màng bằng cách ngăn cản không cho các phospholipid kết chặt với nhau

Phá hủy cấu trúc màng

Làm màng cứng và giòn

Vùi sâu bên trong vùng kỵ nước của lớp phospholipid

Xuyên qua màng ở cả hai phía

Bao phủ bề mặt của màng

Nằm hoàn toàn trong tế bào chất

Protein nằm hoàn toàn ở mặt ngoài màng

Protein hội nhập vùi hoàn toàn trong lớp phospholipid

Protein hội nhập xuyên qua màng ở cả hai phía của màng

Protein gắn với khung xương tế bào

Vận chuyển

Xúc tác (enzyme)

Tổng hợp ATP trong ty thể

Dẫn truyền tín hiệu

Carbohydrate liên kết với cholesterol và protein

Carbohydrate liên kết với lipid và protein

Carbohydrate liên kết với phospholipid kép

Carbohydrate liên kết với acid nucleic

Khi màng bị phá hủy

Khi màng được tạo thành từ lưới nội chất và hệ Golgi

Khi tế bào phân chia

Khi màng vận chuyển các chất

Các phân tử phân cực như đường

Các ion như Na+ và K+

Các phân tử kỵ nước (không phân cực) như hydrocarbon

Các phân tử protein lớn

Vận chuyển ion qua màng

Hỗ trợ sự di chuyển của nước qua màng

Xúc tác các phản ứng hóa học

Nhận dạng tế bào

Tạo thành kênh ưa nước cố định

Có thể thay đổi hình dạng để chuyển chất từ phía này sang phía khác của màng

Chỉ vận chuyển nước

Luôn vận chuyển ngược chiều gradient nồng độ

Sự vận chuyển có tiêu hao năng lượng ATP

Xu hướng các phân tử phân bố cách đều nhau trong một khoảng không gian xác định

Sự di chuyển của nước qua màng thấm chọn lọc

Sự vận chuyển chất qua protein kênh

Các phân tử ngừng di chuyển hoàn toàn

Sự di chuyển của các phân tử theo hướng này bằng với sự di chuyển theo hướng ngược lại

Các phân tử tập trung về một phía

Nồng độ chất tan tăng dần

Vận chuyển tích cực

Vận chuyển thụ động (passive transport)

Nhập bào

Xuất bào

Sự khuếch tán của các phân tử chất tan qua màng

Sự khuếch tán của nước qua một màng thấm chọn lọc

Sự vận chuyển nước qua protein kênh

Sự vận chuyển tích cực của nước

Từ nơi có nồng độ chất tan cao đến nơi có nồng độ chất tan thấp

Từ vùng có nồng độ chất tan thấp (lượng nước nhiều) đến vùng có nồng độ chất tan cao hơn (lượng nước ít)

Luôn đi từ ngoài vào trong tế bào

Luôn đi từ trong ra ngoài tế bào

Nồng độ càng cao thì áp suất thẩm thấu càng nhỏ

Nồng độ càng cao thì áp suất thẩm thấu càng lớn

Nồng độ và áp suất thẩm thấu không liên quan

Áp suất thẩm thấu không phụ thuộc vào nồng độ

Tế bào hút nước và phình to

Tế bào mất nước và co lại

Lượng nước đi vào và đi ra khỏi tế bào bằng nhau

Tế bào bị phá hủy hoàn toàn

Nồng độ chất tan bên ngoài nhỏ hơn bên trong tế bào

Nồng độ chất tan bên ngoài lớn hơn bên trong tế bào

Nồng độ chất tan bằng với bên trong tế bào

Không có chất tan

Tế bào mất nước

Tế bào hút nước

Tế bào giữ nguyên kích thước

Tế bào chết ngay lập tức

Tế bào co lại và nhăn nheo

Tế bào hút nước, phình to và có thể bị vỡ

Tế bào giữ nguyên hình dạng

Tế bào tạo áp suất trương

Tế bào mất nước và teo lại

Tế bào hút nước, trương lên nhưng không bị vỡ nhờ thành tế bào

Tế bào bị vỡ ra

Tế bào không thay đổi

Cần năng lượng ATP để vận chuyển

Vẫn là quá trình vận chuyển thụ động, các chất di chuyển theo chiều gradient nồng độ

Luôn vận chuyển chất ngược chiều gradient nồng độ

Chỉ xảy ra với phân tử nước

Luôn mở để ion đi qua

Đóng hoặc mở khi đáp ứng một kích thích

Vận chuyển chất ngược chiều gradient

Tiêu hao ATP

Không cần năng lượng

Cần năng lượng, thường là ATP, và có thể vận chuyển chất ngược chiều gradient nồng độ

Chỉ xảy ra với nước

Không có protein chuyên chở tham gia

Vận chuyển thụ động

Khuếch tán có trợ lực

Vận chuyển tích cực

Thẩm thấu

Lực hấp dẫn và lực đẩy

Lực hóa học (gradient nồng độ) và lực tĩnh điện

Lực ma sát và lực đàn hẩy

Lực ly tâm và lực hướng tâm

Protein tạo ra hiệu điện thế qua màng

Protein chỉ vận chuyển nước

Kênh protein cho ion đi qua

Protein xúc tác

Bơm Na⁺ - K⁺

Bơm proton (proton pump)

Bơm canxi

Bơm clo

Sự vận chuyển hai chất cùng chiều mà không cần năng lượng

Sự vận chuyển tích cực một chất gián tiếp dẫn đến sự vận chuyển của một chất khác

Sự vận chuyển chất qua túi màng

Sự khuếch tán của hai chất cùng lúc

Tế bào thu nhận đại phân tử bằng cách tạo túi chuyên chở

Túi chuyên chở di chuyển về phía màng, hợp nhất với màng và phóng thích các chất ra ngoài

Chất tan đi qua kênh protein

Nước thẩm thấu qua màng

Hai kiểu

Ba kiểu

Bốn kiểu

Năm kiểu

Sự thu nhận các phân tử nhỏ hòa tan trong dịch ngoại bào

Sự tế bào thu nhận các hạt lớn hoặc vi sinh vật bằng cách tạo túi chuyên chở từ màng

Sự vận chuyển ion qua kênh protein

Sự phóng thích chất ra ngoài qua túi màng

Tế bào thu nhận tất cả các chất có trong dịch ngoại bào

Tế bào thu nhận các phân tử đặc hiệthông qua các thụ thể trên bề mặt màng

Là quá trình xuất bào

Không cần năng lượng