Đề thi trắc nghiệm Kinh tế chính trị Mác – Lênin: Chương I và Chương II (Mức độ khó)

Chủ nghĩa trọng thương, mặc dù nhận định đúng mục đích của sản xuất tư bản chủ nghĩa là tìm kiếm lợi nhuận, nhưng lại cho rằng nguồn gốc của lợi nhuận là do hoạt động thương mại (mua rẻ, bán đắt) chứ không phải từ sản xuất.

Theo thuyết 'trật tự thiên định' của Quesnay, xã hội là bộ phận của giới tự nhiên và do thượng đế sắp đặt, vì vậy nhà nước không nên can thiệp vào nền kinh tế.

Adam Smith được ghi nhận là người sáng lập (cha đẻ) của kinh tế chính trị tư sản cổ điển Anh, người đầu tiên đặt nền móng cho hệ thống lý luận của trường phái này.

Theo nghĩa hẹp, Kinh tế chính trị Mác – Lênin nghiên cứu quan hệ sản xuất và trao đổi trong một phương thức sản xuất nhất định; còn theo nghĩa rộng, đây là khoa học về những quy luật chi phối sự sản xuất vật chất và sự trao đổi những tư liệu sinh hoạt vật chất trong xã hội loài người.

Theo Ph. Ăngghen, do đời sống kinh tế của loài người mang tính liên tục nên có thể tồn tại một môn Kinh tế chính trị duy nhất áp dụng chung cho tất cả các nước và mọi thời đại lịch sử.

Đối tượng nghiên cứu của KTCT Mác – Lênin là các quan hệ xã hội của sản xuất và trao đổi được đặt trong sự liên hệ biện chứng với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất và kiến trúc thượng tầng tương ứng của phương thức sản xuất nhất định.

Quy luật kinh tế mang tính khách quan, còn chính sách kinh tế mang tính chủ quan; mục đích nghiên cứu KTCT Mác – Lênin là giúp các chủ thể trong xã hội hoạch định các chính sách kinh tế hợp lý trên cơ sở nhận thức đúng các quy luật khách quan.

Phương pháp trừu tượng hóa khoa học đòi hỏi giữ lại các yếu tố ngẫu nhiên, tạm thời và loại bỏ các yếu tố điển hình, bền vững để nắm bản chất của đối tượng nghiên cứu trong KTCT Mác – Lênin.

KTCT Mác – Lênin có ba chức năng cơ bản: chức năng nhận thức, chức năng thực tiễn và chức năng phương pháp luận.

Hai điều kiện cần thiết cho sự ra đời của sản xuất hàng hóa là: phân công lao động xã hội và sự hợp nhất hoàn toàn các nhà sản xuất dưới một kế hoạch kinh tế thống nhất của nhà nước.

Theo C. Mác, bất kỳ sản phẩm nào của lao động có khả năng thỏa mãn nhu cầu của con người đều được coi là hàng hóa, bất kể sản phẩm đó có được trao đổi, mua bán hay không.

Trong hàng hóa, giá trị sử dụng là phạm trù vĩnh viễn (do thuộc tính tự nhiên của vật quyết định), còn giá trị là phạm trù lịch sử, chỉ xuất hiện khi có sản xuất hàng hóa.

Lao động cụ thể tạo ra giá trị của hàng hóa, còn lao động trừu tượng tạo ra giá trị sử dụng của hàng hóa.

Lượng giá trị của một đơn vị hàng hóa được quyết định bởi thời gian lao động cá biệt mà người sản xuất đó đã bỏ ra, bất kể điều kiện sản xuất trung bình của xã hội.

Giữa năng suất lao động xã hội và lượng giá trị của một đơn vị hàng hóa có mối quan hệ tỷ lệ nghịch: khi năng suất lao động xã hội tăng thì lượng giá trị của một đơn vị hàng hóa giảm.

Theo C. Mác, lao động phức tạp là bội số của lao động giản đơn, và trong quá trình trao đổi, mọi lao động phức tạp đều được quy đổi thành lao động giản đơn trung bình.

Tiền tệ thực hiện năm chức năng cơ bản trong nền kinh tế hàng hóa: thước đo giá trị, phương tiện lưu thông, phương tiện cất trữ, phương tiện thanh toán và tiền tệ thế giới.

Quy luật giá trị là quy luật kinh tế cơ bản chỉ của sản xuất và lưu thông hàng hóa tư bản chủ nghĩa, không chi phối sản xuất hàng hóa giản đơn.

Theo quy luật cung – cầu, khi cung lớn hơn cầu trên thị trường thì giá cả thị trường có xu hướng tăng lên cao hơn giá trị hàng hóa.

Cạnh tranh giữa các ngành, được thực hiện thông qua sự di chuyển tự do của tư bản từ ngành này sang ngành khác, dẫn đến sự hình thành lợi nhuận bình quân và giá cả sản xuất.