Đề thi Chương 2 Phần III: Lý luận nhận thức - Triết học Mác - Lênin

"Gnosis" (tri thức) và "Logos" (lời nói, học thuyết)

"Theoria" (lý thuyết) và "Praxis" (thực tiễn)

"Noesis" (tư duy) và "Logos" (lời nói)

"Episteme" (khoa học) và "Logos" (học thuyết)

Là sự phản ánh thế giới khách quan bởi bộ óc con người một cách tích cực, sáng tạo

Là sự phản ánh trạng thái chủ quan của con người; vật là những phức hợp cảm giác

Là quá trình hồi tưởng lại các tri thức mà linh hồn đã có sẵn

Là quá trình tự ý thức của tinh thần thế giới

Nhận thức là sự phức hợp các cảm giác của con người

Nhận thức là quá trình tự nhận thức của tinh thần tuyệt đối

Nhận thức chỉ là quá trình hồi tưởng, nhớ lại những tri thức mà linh hồn đã có sẵn ở thế giới ý niệm

Nhận thức là sự phản ánh thụ động của bộ óc trước tác động trực tiếp của sự vật

Là sự phản ánh thế giới khách quan vào bộ óc con người

Là quá trình tự ý thức (tự nhận thức) của tinh thần thế giới

Là quá trình con người nhận thức các cảm giác của chính mình

Là sự phù hợp giữa suy diễn về sự vật với chính bản thân sự vật trên thực tế

Thừa nhận khả năng nhận thức đầy đủ, toàn diện thế giới của con người

Nghi ngờ khả năng nhận thức của con người, thậm chí nghi ngờ cả bản thân sự tồn tại khách quan của sự vật, hiện tượng

Cho rằng con người chỉ có thể nhận thức được hiện tượng, không nhận thức được "vật tự nó"

Coi nhận thức là sự phản ánh tích cực, sáng tạo hiện thực khách quan

Là sự hoài nghi tiêu cực, phủ nhận hoàn toàn khả năng nhận thức

Là sự hoài nghi lành mạnh, góp phần chống tôn giáo và triết học kinh viện, nhưng nguyên tắc xuất phát điểm còn hạn chế

Là sự hoài nghi dẫn đến phủ nhận sự tồn tại khách quan của thế giới

Khẳng định con người có thể nhận thức được bản chất thế giới bằng lý tính

Con người có thể nhận thức được toàn bộ bản chất thế giới

Chúng ta chỉ có thể nhận thức các hiện tượng bên ngoài của sự vật, không thể nhận thức được "vật tự nó" (Ding an sich)

Nhận thức là sự hồi tưởng lại các tri thức của linh hồn

Thế giới là kết quả của sự phức hợp các cảm giác

Chỉ nhận thức sự vật dưới hình thức khách thể hay hình thức trực quan, chứ không nhận thức là hoạt động cảm giác của con người, là thực tiễn

Đã phủ nhận hoàn toàn khả năng nhận thức của con người

Đã tuyệt đối hóa vai trò của tinh thần và ý thức trong nhận thức

Đã đánh giá quá cao vai trò của thực tiễn trong nhận thức

Nguyên tắc thực tiễn là tiêu chuẩn của chân lý

Nguyên tắc thừa nhận sự vật khách quan tồn tại bên ngoài và độc lập với ý thức con người

Nguyên tắc phản ánh tích cực, sáng tạo thế giới khách quan

Nguyên tắc thống nhất giữa lý luận và thực tiễn

Nguyên tắc thực tiễn là tiêu chuẩn của chân lý

Nguyên tắc cảm giác, tri giác, ý thức nói chung là hình ảnh của thế giới khách quan

Nguyên tắc thừa nhận sự tồn tại khách quan của thế giới vật chất

Nguyên tắc phản ánh thụ động như tấm gương

Là sự phản ánh hiện thực khách quan vào bộ óc người một cách tích cực, sáng tạo

Là sự phản ánh thụ động, máy móc như tấm gương

Là sự hồi tưởng các tri thức có sẵn trong linh hồn

Là quá trình tự nhận thức của tinh thần tuyệt đối

Phủ nhận khả năng nhận thức thế giới của con người

Khẳng định khả năng nhận thức thế giới; chỉ có cái chưa biết chứ không có cái không thể biết

Thừa nhận "vật tự nó" không thể nhận thức được

Tuyệt đối hóa tính tương đối của chân lý

Là toàn bộ những hoạt động vật chất - cảm tính, có tính lịch sử - xã hội của con người nhằm cải tạo tự nhiên và xã hội phục vụ nhân loại tiến bộ

Là hoạt động nhận thức, hoạt động của ý thức, hoạt động của tinh thần nói chung

Là hoạt động bản năng, tự phát của động vật nhằm thích nghi thụ động với thế giới

Là hoạt động sáng tạo ra vũ trụ của thượng đế

Là những hoạt động thuần túy tinh thần, siêu hình

Là hoạt động mang tính lịch sử - xã hội, bị giới hạn bởi những điều kiện lịch sử - xã hội cụ thể

Là hoạt động bản năng, thụ động, không có mục đích rõ ràng

Là hoạt động chỉ diễn ra ở một số cá nhân đặc biệt trong xã hội

Hoạt động chính trị - xã hội

Hoạt động sản xuất vật chất

Hoạt động thực nghiệm khoa học

Hoạt động tôn giáo và tín ngưỡng

Thực tiễn không có vai trò gì đối với nhận thức, nhận thức hoàn toàn độc lập với thực tiễn

Thực tiễn buộc sự vật phải bộc lộ những thuộc tính, quy luật để con người nhận thức, cung cấp tài liệu cho nhận thức

Thực tiễn chỉ là kết quả của nhận thức, không phải nguồn gốc của nhận thức

Thực tiễn chỉ có vai trò đối với nhận thức khoa học, không liên quan đến nhận thức thông thường

Vì nhận thức nhằm phục vụ thực tiễn, soi đường, dẫn dắt, chỉ đạo thực tiễn

Vì thực tiễn là kết quả cuối cùng của mọi hoạt động tinh thần

Vì nhận thức không có giá trị gì ngoài thực tiễn

Vì nhận thức chỉ là sự phản ánh trạng thái chủ quan của con người

Thực tiễn chỉ có thể kiểm tra một phần chân lý, không thể kiểm tra toàn bộ

Thực tiễn là tiêu chuẩn khách quan duy nhất để kiểm tra chân lý

Thực tiễn có thể xác nhận hoặc bác bỏ hoàn toàn mọi biểu tượng

Thực tiễn là tiêu chuẩn chủ quan do con người đặt ra

Thực tiễn không thể kiểm tra chân lý trong bất kỳ trường hợp nào

Do thực tiễn có quá trình vận động, biến đổi, phát triển nên không bao giờ có thể xác nhận hoặc bác bỏ hoàn toàn một biểu tượng nào đó

Thực tiễn chỉ có giá trị ở một số lĩnh vực nhất định

Thực tiễn là tiêu chuẩn chủ quan do con người quy ước

Từ thực tiễn đến trực quan sinh động, rồi đến tư duy trừu tượng

Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng, và từ tư duy trừu tượng đến thực tiễn

Từ tư duy trừu tượng đến trực quan sinh động, rồi trở về tư duy trừu tượng

Từ tư duy trừu tượng đến thực tiễn, rồi trở lại trực quan sinh động

Khái niệm, phán đoán, suy lý

Cảm giác, tri giác, biểu tượng

Quy nạp, diễn dịch, phân tích

Trừu tượng, khái quát, cụ thể hóa

Là hình ảnh sự vật được tái hiện trong óc khi sự vật không trực tiếp tác động vào giác quan

Là hình thức nhận thức thuộc giai đoạn nhận thức lý tính

Là sự phản ánh bản chất, quy luật tất yếu của sự vật

Là hình thức đơn giản nhất, giản đơn nhất của quá trình nhận thức

Cảm giác, tri giác, biểu tượng

Khái niệm, phán đoán, suy lý

Quy nạp, diễn dịch, tương tự

Phân tích, tổng hợp, so sánh

Là chủ quan trong tính trừu tượng, là khách quan trong chính thể, trong quá trình, trong kết cuộc, trong khuynh hướng, trong nguồn gốc

Là hoàn toàn chủ quan và không liên quan gì đến hiện thực khách quan

Là hoàn toàn khách quan, không chịu ảnh hưởng của chủ thể nhận thức

Là sự phản ánh giản đơn, máy móc, trực quan của sự vật

Chủ từ, vị từ và hệ từ; trong đó hệ từ đóng vai trò quan trọng nhất

Chỉ gồm chủ từ và vị từ, không cần hệ từ

Chỉ gồm chủ từ và hệ từ, không cần vị từ

Chỉ gồm hệ từ và vị từ, không cần chủ từ

Là loại hình suy luận đi từ tri thức chung đến tri thức riêng

Là loại hình suy luận đi từ tri thức riêng (đơn nhất) đến tri thức chung (phổ biến)

Là loại hình suy luận không cần đến tiền đề

Là loại hình suy luận không phụ thuộc vào các quy tắc lôgích

Là tri thức phù hợp với hiện thực khách quan và được thực tiễn kiểm nghiệm

Là tri thức được số đông thừa nhận và tán thành

Là tri thức có lợi, có ích cho con người

Là sự phù hợp giữa suy diễn về sự vật với chính bản thân sự vật

Chân lý phụ thuộc vào ý muốn chủ quan của con người

Chân lý phụ thuộc vào lợi ích và sự quy ước của con người

Chân lý phụ thuộc vào tính chặt chẽ của lôgích

Chân lý bao giờ cũng khách quan vì nội dung phản ánh của nó là khách quan, là phù hợp với khách thể nhận thức, chỉ phụ thuộc vào thực tại khách quan

Chân lý phản ánh đầy đủ, toàn diện hiện thực khách quan

Chân lý đúng nhưng chưa hoàn toàn đầy đủ, mới phản ánh đúng một mặt, một bộ phận nào đó của hiện thực khách quan trong những điều kiện giới hạn xác định

Chân lý hoàn toàn phụ thuộc vào ý thức của chủ thể nhận thức

Chân lý không thể kiểm nghiệm được bằng thực tiễn

Chân lý tuyệt đối là chân lý có thể đạt được một cách trọn vẹn, toàn diện theo nghĩa đen

Chân lý tuyệt đối là chân lý phản ánh đầy đủ, toàn diện hiện thực khách quan ở một giai đoạn lịch sử cụ thể; con người tiến gần đến nó qua tổng số các chân lý tương đối

Chân lý tuyệt đối tồn tại độc lập, không liên quan đến chân lý tương đối

Chân lý tuyệt đối chỉ tồn tại trong lĩnh vực tự nhiên, không tồn tại trong lĩnh vực xã hội

Vì chân lý là tri thức phản ánh đúng hiện thực khách quan trong những điều kiện, hoàn cảnh lịch sử cụ thể

Vì chân lý phụ thuộc vào ý chí chủ quan của từng cá nhân

Vì chân lý có tính lịch sử, không vận động, không phát triển

Vì chân lý được tạo ra bởi một cá nhân cụ thể

Là cường điệu, tuyệt đối hóa vai trò của nhận thức lý tính, hạ thấp và phủ nhận vai trò của nhận thức cảm tính

Là cường điệu, tuyệt đối hóa vai trò của nhận thức cảm tính, hạ thấp và phủ nhận vai trò của nhận thức lý tính

Là phủ nhận hoàn toàn khả năng nhận thức của con người

Là tuyệt đối hóa vai trò của thực tiễn, phủ nhận lý luận

Là cường điệu vai trò của nhận thức cảm tính, hạ thấp vai trò của nhận thức lý tính

Là cường điệu thái quá vai trò của nhận thức lý tính, của trí tuệ, dẫn đến hạ thấp hoặc phủ nhận vai trò của nhận thức cảm tính, của cảm giác

Là phủ nhận khả năng nhận thức thế giới của con người

Là đánh giá thấp vai trò của lý luận đối với thực tiễn

Là bất kỳ sinh vật nào có giác quan

Là con người hiện thực, đang sống, đang hoạt động thực tiễn, thuộc về một giai cấp, dân tộc nhất định, có ý thức, lợi ích, nhu cầu, cá tính, tình cảm

Là linh hồn tồn tại độc lập với thể xác

Là tinh thần thế giới tuyệt đối

Khách thể nhận thức đồng nhất với đối tượng nhận thức

Khách thể nhận thức hẹp hơn đối tượng nhận thức

Khách thể nhận thức rộng hơn đối tượng nhận thức

Khách thể nhận thức là đối tượng nhận thức cộng thêm ý thức chủ quan

Cảm giác, tri giác, biểu tượng

Mục đích, phương tiện và kết quả

Chủ từ, vị từ, hệ từ

Quy nạp, diễn dịch, phân tích

Hoạt động thực nghiệm khoa học

Hoạt động chính trị - xã hội

Sản xuất vật chất

Hoạt động giáo dục và đào tạo

Thừa nhận sự vật khách quan tồn tại bên ngoài; cảm giác, tri giác, ý thức là hình ảnh của thế giới khách quan; thực tiễn là tiêu chuẩn kiểm tra hình ảnh đúng sai

Chỉ có nguyên tắc thực tiễn là tiêu chuẩn của chân lý

Chỉ có nguyên tắc thừa nhận sự vật khách quan tồn tại độc lập với ý thức

Nguyên tắc phủ nhận khả năng nhận thức của con người

Khẳng định hiện tượng và bản chất là một; phủ nhận khả năng nhận thức bản chất

Khẳng định khả năng nhận thức thế giới; phê phán thuyết không thể biết của Cantơ

Phủ nhận sự tồn tại khách quan của thế giới

Khẳng định con người có thể nhận thức trọn vẹn, toàn diện mọi sự vật ngay trong một lần