Sinh học tế bào

Mọi sinh vật đều được cấu tạo từ một hoặc nhiều tế bào.

Tế bào là vật sống nhỏ nhất, là đơn vị tổ chức cơ bản của mọi cơ thể.

Tế bào có thể tự sinh ra từ chất vô cơ dưới điều kiện thích hợp.

Tế bào chỉ có thể được sinh ra nhờ quá trình phân chia của tế bào tồn tại trước đó.

Có nhân điển hình với màng nhân bao quanh.

Có hệ thống màng nội bào phát triển.

Chưa có trung thể nên không có khả năng phân chia có tơ.

Thời gian phân chia tế bào chậm, kéo dài hơn 10 - 12 giờ.

Kích thước đường kính từ 0,5 đến 3 μm.

Chưa có nhân riêng rẽ về mặt hình thái.

Có hệ thống các màng nội bào phát triển.

Thời gian phân chia tế bào nhanh từ 20 - 30 phút.

Chứa cellulose giống thành tế bào thực vật.

Chứa peptidoglycan - phân tử gồm polysaccharid liên kết với chuỗi polypeptid ngắn.

Chứa chitin giống thành tế bào nấm.

Không có cấu trúc xác định, chỉ là lớp màng nhầy.

Vi khuẩn Gram dương bắt màu đỏ sau khi nhuộm.

Vi khuẩn Gram âm bắt màu tím sau khi nhuộm.

Phương pháp này phát minh bởi nhà vi sinh học người Đan Mạch.

Phương pháp này chỉ áp dụng cho tế bào nhân thật.

Là bào quan bên trong tế bào giúp tổng hợp protein.

Có ở mọi loại vi khuẩn.

Liên quan đến tính bám dính và khả năng gây bệnh của vi khuẩn.

Cấu tạo từ peptidoglycan giống thành tế bào.

Cấu tạo chủ yếu từ cellulose.

Cấu tạo chủ yếu từ protein flagellin có trọng lượng phân tử từ 30.000 đến 40.000.

Là những sợi rất ngắn, dày đặc trên bề mặt tế bào.

Chỉ có ở vi khuẩn Gram dương.

Giúp vi khuẩn di chuyển trong môi trường.

Dài hơn roi và xuyên qua thành tế bào ra ngoài.

Giúp vi khuẩn tự bám được vào bề mặt thích hợp.

Cấu tạo từ polysaccharit.

Mô hình khảm lỏng do S. J. Singer và G. Nicolson đề xuất năm 1972.

Mô hình ba lớp protein - lipid - protein.

Mô hình đơn lớp phospholipid với protein.

Mô hình màng tĩnh không có chuyển động.

Hướng ra hai phía bề mặt ngoài và trong của màng.

Quay vào trung tâm của tầng kép phospholipid.

Phân bố ngẫu nhiên trong màng.

Luôn hướng về phía bên ngoài tế bào.

Protein kênh, protein neo, protein thụ quan, protein lỗ.

Chỉ có protein kênh tạo kênh dẫn truyền.

Chỉ có protein thụ quan và protein lỗ.

Chỉ có protein kênh và protein neo.

Gắn trực tiếp vào lớp kép phospholipid.

Luôn liên kết với protein xuyên màng qua phần ưa nước.

Xuyên qua hoàn toàn tầng kép phospholipid.

Có một phần cắm sâu vào tầng kép phospholipid nhưng không xuyên qua màng.

Tạo nên cấu trúc chính của màng sinh chất.

Là những gen chỉ thị đặc hiệu của bề mặt tế bào, giúp phân biệt tế bào.

Tham gia vận chuyển chất qua màng.

Tổng hợp ATP cho tế bào.

Glycoprotein.

Glycolipid.

Phospholipid.

Protein xuyên màng.

Tổng hợp protein và tổng hợp lipid.

Là rào chắn ngăn cách tế bào với môi trường và trao đổi chất với môi trường.

Chứa thông tin di truyền và điều khiển tế bào.

Tạo năng lượng ATP cho tế bào.

Là hệ thống keo nhớt có tính đàn hồi, chiếm khoảng 85% là nước.

Chỉ chứa các chất vô cơ.

Là môi trường không xảy ra quá trình trao đổi chất.

Chiếm khoảng 15% là nước.

Màng nhân, lưới nội sinh chất, bộ máy Golgi, lysosom và các loại không bào.

Chỉ có màng nhân và màng sinh chất.

Ty thể và lục lạp.

Chỉ có lưới nội sinh chất và bộ máy Golgi.

Tổng hợp lipid và khử độc.

Tham gia tổng hợp protein và là nhà máy sản xuất màng cho tế bào.

Tổng hợp ATP cho tế bào.

Quang hợp.

Ty thể.

Bộ máy Golgi.

Lưới nội sinh chất trơn của tế bào gan.

Ribosom tự do.

Tạo nên sự phân biệt cơ bản nhất giữa tế bào tiền nhân và tế bào có nhân chính thức.

Tổng hợp ATP.

Quang hợp.

Sao chép ADN.

Có dạng các túi màng dẹt xếp thành chồng, số lượng túi dao động từ 20 - 30.

Chỉ có 5 - 10 túi màng.

Có dạng ống trụ dài.

Là bào quan không có màng bao bọc.

Mặt nhận nằm sát màng sinh chất và mặt chuyển hướng vào lưới nội sinh chất.

Mặt nhận nằm sát lưới nội sinh chất và mặt chuyển hướng vào màng sinh chất.

Chỉ có mặt nhận, không có mặt chuyển.

Có nhiều mặt đối xứng với nhau.

Tổng hợp ATP.

Cung cấp nguyên liệu để tạo thành tế bào mới sau khi phân chia tế bào.

Quang hợp.

Khử độc cho tế bào.

Tiêu thể hay thể sinh tan.

Thể Golgi.

Lạp thể.

Ribosom.

Ty thể.

Lưới nội sinh chất.

Lysosom do giảm hoạt tính enzym chuyển hóa lipid.

Ribosom.

Là bào quan nhỏ không có màng giới hạn, cấu tạo từ hai tiểu đơn vị.

Là bào quan có màng đơn bao bọc.

Cấu tạo từ một tiểu đơn vị duy nhất.

Chỉ tồn tại ở dạng gắn với màng lưới nội sinh chất.

Protein để bài xuất ra ngoài tế bào.

Protein để sử dụng bên trong tế bào.

Protein vận chuyển trong máu.

Protein cấu trúc của màng sinh chất.

Được bao bọc bởi màng đơn.

Không có khả năng tự sinh sản.

Số lượng trong tế bào dao động từ 50 đến 1.000, màng trong gấp nếp tạo mào ty thể.

Protein màng ty thể được tổng hợp từ ribosom trên lưới nội sinh chất hạt.

Tổng hợp protein để bài xuất.

Cung cấp năng lượng dưới dạng ATP thông qua oxy hóa các chất hữu cơ.

Quang hợp.

Tiêu hóa nội bào.

Thylakoid chứa sắc tố quang hợp, hạt lục (granum), phiến mỏng (lamellae).

Mào ty thể.

Trung thể.

Lysosom.

Năng lượng ánh sáng + CO2 + H2O → carbohydrat + O2.

Năng lượng hóa học + CO2 + H2O → carbohydrat + O2.

Năng lượng ánh sáng + O2 + H2O → CO2 + carbohydrat.

Năng lượng ánh sáng + CO2 → O2 + H2O.

Tế bào động vật.

Tế bào nấm men.

Tế bào vi khuẩn.

Tất cả tế bào nhân thật đều có trung tử.

Vi sợi, vi ống và sợi trung gian.

Màng sinh chất, màng nhân và màng ty thể.

Ribosom, ty thể và lục lạp.

ADN, ARN và protein.

Có cấu tạo một lớp màng duy nhất.

Màng ngoài nối liền với lưới nội sinh chất và chiều dày mỗi màng từ 6 - 8 nm.

Khoảng trống quanh nhân rộng 10 - 20 nm.

Không có khả năng trao đổi chất.

Tổng hợp protein.

Tổng hợp rARN.

Sao chép ADN.

Tổng hợp ATP.

50% ADN, 30% protein, 20% ARN.

40% ADN, 40% protein histon, khoảng 20% protein phi histon và một ít ARN.

70% protein, 30% ADN.

100% ADN.

Các nhiễm sắc thể tồn tại ở trạng thái đơn lẻ.

Có trong tế bào sinh dục chín (tinh trùng, trứng).

Hai nhiễm sắc thể trong cặp tương đồng giống nhau về hình dạng, kích thước và vị trí gen.

Số lượng nhiễm sắc thể không ổn định giữa các loài.

Nguyên phân của tế bào sinh dưỡng.

Phân chia giảm nhiễm của tế bào sinh dục sơ khai.

Trực phân của tế bào vi khuẩn.

Thụ tinh giữa tinh trùng và trứng.

Chỉ giai đoạn M và giai đoạn S.

M (mitose), G1, S, G2.

Chỉ gồm giai đoạn G1 và G2.

Chỉ gồm nguyên phân và giảm phân.

Là cơ chế bảo đảm sự ổn định số lượng nhiễm sắc thể qua các thế hệ cá thể của loài.

Là cơ chế bảo đảm sự ổn định bộ nhiễm sắc thể qua các thế hệ tế bào.

Làm giảm đa dạng di truyền của sinh vật.

Tạo ra các giao tử để thụ tinh.